TenneT blijkt de stille koper van datacenter ITB2 in Apeldoorn en zwijgt over wat het er gaat doen

Een koper die zich maanden lang niet liet kennen

Toen ITB2 Datacenters eind juli bekendmaakte na dertig jaar te stoppen, bleef in het midden wie de vestiging in Apeldoorn zou overnemen. Uit stukken van het Kadaster blijkt nu dat hoogspanningsnetbeheerder TenneT de koper is. Het bedrijf verwierf zowel het erfpachtrecht op de grond als het datacentergebouw en de bijbehorende bedrijfsmiddelen.

De overdracht vond al eind december 2025 plaats. Oorspronkelijk was levering in 2026 voorzien, maar partijen kwamen overeen de transactie eerder af te ronden, wat leidde tot een hogere eindprijs. Dat de naam van de koper pas deze week naar buiten kwam, is een direct gevolg van de manier waarop zulke akten pas na verwerking bij het Kadaster raadpleegbaar worden.

Wat er precies is gekocht en voor hoeveel

De totale transactiewaarde komt uit op ruim 20,58 miljoen euro. Daarvan is ongeveer 16,3 miljoen euro toe te rekenen aan het erfpachtrecht en het gebouw, en ongeveer 4,28 miljoen euro aan de bedrijfsmiddelen die in het pand staan. De grond zelf blijft eigendom van de gemeente Apeldoorn en is sinds 2012 in eeuwigdurende erfpacht uitgegeven.

Het datacenter staat op bedrijventerrein De Ecofactorij en werd in 2013 opgeleverd met een op energiezuinigheid gericht ontwerp. TenneT heeft de prijs niet zelf naar buiten gebracht. Dat cijfer komt uit de openbare registers, niet uit een persbericht van de netbeheerder.

ITB2 mag nog twee jaar blijven zitten

Hoewel TenneT sinds eind 2025 juridisch eigenaar is, verdwijnt ITB2 niet meteen. Beide partijen sloten een bruikleenovereenkomst waarmee ITB2 een deel van het erfpachtrecht en van de bedrijfsmiddelen mag blijven gebruiken tot uiterlijk 31 december 2027. Die periode is bedoeld om de dienstverlening gecontroleerd af te bouwen en klanten naar andere locaties te laten migreren.

Voor de klanten van ITB2 is dat de belangrijkste praktische informatie. Zij hebben ruim de tijd om een nieuwe plek te zoeken, maar de klok loopt wel. De vestiging in Deventer staat nog steeds te koop.

Waarom een netbeheerder een eigen datacenter wil

TenneT laat weten de faciliteit te willen inzetten voor de verdere digitalisering van de elektriciteitsvoorziening en het energienet. Het bedrijf spreekt van het waarborgen van een stabiele en soevereine IT-omgeving voor het beheer van het Nederlandse hoogspanningsnet. Kritieke datadiensten en netwerkbeheer komen daarmee onder eigen regie te vallen in plaats van bij externe aanbieders.

Die redenering sluit aan bij een bredere verschuiving. Het sturen van een net waarop steeds meer zon, wind en batterijen zijn aangesloten, vraagt om meetgegevens en rekenkracht die op elk moment beschikbaar moeten zijn. Rekenwerk dat vroeger als administratieve ondersteuning gold, is inmiddels onderdeel van de bedrijfsvoering zelf.

Wat TenneT niet wil zeggen

Op de vraag waarvoor het datacenter precies gaat dienen, antwoordde TenneT dat het klopt dat het pand is gekocht, maar dat het verder geen uitspraken doet over de inrichting van de bedrijfsvoering, met het oog op de leveringszekerheid van elektriciteit in Nederland. Dat is een verdedigbaar standpunt bij vitale infrastructuur, maar het laat wel een reeks vragen open.

Onduidelijk blijft of deze locatie bestaande datacenters van TenneT vervangt of aanvult, en waarom het bedrijf koos voor een aankoop in plaats van colocatie bij partners waarmee het al samenwerkt. Ook is niet bevestigd of het pand een rol krijgt bij proeven rond netcongestie of de energietransitie, bijvoorbeeld samen met regionale netbeheerders.

Een datacenter dat zelf aan het net hangt

Er zit een zekere ironie in de aankoop. Datacenters staan in Nederland al jaren bekend als grootverbruikers die de druk op het stroomnet vergroten, en juist de partij die dat net moet beheren neemt er nu een over. Sinds 1 juli 2026 worden nieuwe of uitgebreide aansluitingen in congestiegebieden bovendien anders verdeeld, met voorrang voor oplossingen die het net ontlasten en voor basisbehoeften zoals woningen, scholen en openbaar vervoer.

Een bestaand datacenter overnemen is in dat licht praktischer dan er een bouwen. De aansluiting is er al, de koeling en de beveiliging zijn er al, en het pand hoeft niet in de rij te staan bij dezelfde netbeheerder die het koopt.

Wat dit betekent voor de Nederlandse digitale infrastructuur

De aankoop past in een discussie die de afgelopen jaren aan kracht heeft gewonnen: in hoeverre moeten vitale Nederlandse organisaties hun data en systemen bij buitenlandse aanbieders onderbrengen. Voor een beheerder van het hoogspanningsnet is dat geen abstracte vraag, omdat een storing of een geopolitiek conflict direct raakt aan de stroomvoorziening.

Tegelijk is een eigen datacenter geen garantie. Wie zelf beheert, draagt zelf het risico op uitval, personeelstekorten en verouderende apparatuur, en moet die kennis jarenlang binnenshuis houden. Of deze stap TenneT werkelijk onafhankelijker maakt, valt pas te beoordelen als duidelijk wordt welke systemen er daadwerkelijk naartoe verhuizen.